Vakantiekrachten

Vakantiewerk of een bijbaantje

Veel schoolgaande jongeren werken een paar weken in de schoolvakantie of hebben een bijbaantje. Tenslotte je vakantie, DVD, MP3 etc. moeten ergens van worden betaald.

Wanneer mag je vakantiewerk doen?
Werken in de schoolvakantie mag je onder bepaalde voorwaarden als je 13 jaar of ouder bent. Werkende jongeren worden beschermd door speciale regels en die zijn vanzelfsprekend ook op de vakantiewerker van toepassing. Die regels zijn vastgelegd in de Arbeidstijdenwet en in de Nadere Regeling Kinderarbeid (voor jongeren beneden de 16 jaar).

Wat voor werk mag je doen?
Je mag alleen licht werk doen. Als je nog geen 18 jaar bent, dan zijn bepaalde soorten werk en werkomstandigheden verboden, omdat ze schadelijk of gevaarlijk zijn. Bijvoorbeeld het werken met gevaarlijke stoffen, het werken aan of bij gevaarlijke machines, het bedienen van hijs- of hefwerktuigen en het werken in afgesloten ruimten zoals silo's. Onder de 18 jaar is bovendien nachtwerk en overwerk taboe. Ook zijn er speciale regels voor de werk- en rusttijden. Vraag in geval van twijfel de Arbeidsinspectie van het Ministerie van Sociale Zaken om raad (tel: 0800-9051). Informeer ook in het bedrijf waar je gaat werken of er speciale veiligheidsmaatregelen zijn.

Je bent jonger dan 18 jaar?
Je bent 13 of 14 jaar
Dan mag je klusjes doen of helpen bij bepaald werk, maar je mag niet in een fabriek werken en niet met machines. Bovendien moet er altijd iemand aanwezig zijn die op je let.
In vakanties mag je zeven uur per dag werken, maar nooit meer dan 35 uur per week en niet meer dan vijf dagen achtereen. Op zondag mag je nooit werken. Na drie weken moet je stoppen.
Werk je op een dag 4,5 uur of meer, dan heb je recht op een half uur pauze. Je mag niet voor 07.00 uur werken en niet na 19.00 uur. In een jaar mag je niet meer dan vier weken vakantiewerk doen, waarvan maximaal drie weken aaneengesloten.
Voor dertien- en veertienjarigen gelden geen minimumlonen. Je werkt natuurlijk niet voor niets. Handig is het daarom om te kijken naar het minimumloon voor vijftienjarigen, dat minimaal € 2,25 per uur is. Probeer met je baas dus maar in de buurt van dat bedrag afspraken te maken.

Je bent 15 jaar
Dan mag je al behoorlijk ‘zelfstandig’ werken. Het werk moet wel licht zijn en je mag niet werken met of in de buurt van machines. Je mag je nu ook bij een uitzendbureau inschrijven.
In vakanties mag je acht uur per dag werken, maar nooit meer dan 40 uur per week en niet meer dan vijf dagen achtereen. Op zondag mag je eigenlijk niet werken, maar daar zijn uitzonderingen op (zie hierna). Werk je op een dag 4,5 uur of meer, dan heb je recht op een half uur pauze. Je mag niet voor 07.00 uur werken en niet na 19.00 uur.
In een jaar mag je niet meer dan zes weken vakantiewerk doen, waarvan maximaal vier weken aaneengesloten).

Je bent 16 of 17 jaar
Dan mag je bijna alle werkzaamheden doen. Je mag dus ook in fabrieken werken, achter de kassa zitten en serveren op een terras.
Bij veel werk of gevaarlijk werk moet er wel een ouder iemand aanwezig zijn om je te helpen en om in te grijpen als dat nodig is. Bij ‘gevaarlijk werk’ moet je werkgever altijd van tevoren aan je uitleggen wat de risico’s van het werk zijn. Hij moet je, als dat nodig is, ook beschermende handschoenen, bril, schoenen of jas geven. Bovendien moet hij dit alles ook nog opschrijven, zodat jij maar ook de Arbeidsinspectie bij controle dit kan nalezen.
In vakanties mag je negen uur werken, maar nooit meer dan 45 uur per week. Werk je meer dan 4,5 uur op een dag, dan heb je recht op een half uur (of 2 kwartier) pauze.
Per vier weken mag je maximaal 160 uur werken. Als je zeven dagen achter elkaar hebt gewerkt, heb je recht op anderhalve dag vrij. Tussen twee werkdagen moet je minstens twaalf uur kunnen uitrusten: tussen 23.00 uur en 06.00 uur mag je niet werken.

Wat ga je verdienen?
Minimumjeugdloon, vakantiegeld ed
Wettelijke bruto minimumjeugdlonen per 1 januari 2007 (in euro’s)

Voor een werknemer van 23 jaar of ouder is het bruto minimumloon bij een volledig dienstverband per 1 januari 2007:

per maand€ 1.300,80
per week€ 300,20
per dag€ 60, 04

Leeftijd  % van het minimumloon  Per maand  Per week  Per dag
22 jaar 85% 1105,70 255,15 51,03
21 jaar 72.5% 943,10 217,65 43,53
20 jaar  61.5%  800,00 184,60 36,92
19 jaar    52.5% 682,90 157,60 31,52
18 jaar  45.5% 591,85 136,60 27,32
17 jaar 39.5% 502,67 116,00 23,20
16 jaar 34.5% 438,53 101,20 20,24
15 jaar 30% 381,33 88,00 17,60

Bruto en netto salaris
Schrik jij ook wel eens als je je loonstrookje krijgt, en je ziet het verschil tussen het brutoloon dat je verdiend hebt en het nettoloon dat je daadwerkelijk op je bankrekening krijgt gestort? Dan is het zeker handig dat je verder leest!

Waar komt dit verschil nu eigenlijk vandaan?
Het nettoloon is het brutoloon min het geld dat je baas voor jou aan de belasting, de sociale fondsen, het pensioenfonds of misschien je spaarregeling betaalt.

De sociale fondsen zijn een soort verzekering die gaan uitkeren, mocht je werkloos of langdurig arbeidsongeschikt worden.

Het geld van je pensioenfonds en eventuele spaarregeling blijft van jou, alleen kun je er pas later aankomen. Het nettoloon kan eventueel nog verhoogd worden met bepaalde onkostenvergoedingen zoals bijvoorbeeld een reiskostenvergoeding.

Er kunnen ook bedragen worden afgetrokken, maar hiervoor moet je wel toestemming hebben gegeven. Het gaat dan bijvoorbeeld om de contributie voor de personeelsvereniging, e.d.

Extra vergoedingen
Op welke extra vergoedingen heb je recht?

  • Je hebt altijd recht op vakantiegeld, dit is wettelijk geregeld. Vakantiegeld is 8% van je brutoloon. Je krijgt dat meestal elk jaar in een keer uitbetaald, of als je stopt met werken.
  • Of je daarnaast nog recht hebt op andere vergoedingen en zo ja, hoeveel je dan krijgt, staat in je cao.

Voorbeelden van extra vergoedingen zijn: reiskostenvergoeding, toeslag voor overwerk, ploegendienst of werken op rare tijden. Soms krijg je zelfs geld voor koffie of kleding.

Vraag voordat je een contract tekent naar eventuele extraatjes. Vragen staat vrij en brutale mensen hebben de halve wereld. Als je zonder iets te zeggen tekent, loop je misschien wel mis waar je recht op hebt.

Loonstrook
Bij elke loonbetaling heb je recht op een loonstrookje. Op dit loonstrookje kun je het bedrag zien dat je bruto hebt verdiend. Vervolgens kun je onder meer lezen hoeveel belasting en welke premies er worden afgetrokken. Wat je overhoudt, is je netto-salaris, het salaris dat je uiteindelijk krijgt uitbetaald.

Op je loonstrookje staat:
• Je brutoloon
• De samenstelling van het brutoloon
• De inhoudingen: loonbelasting, sociale premies
• Het minimum(jeugd)loon dat voor jou geldt en de minimum vakantiebijslag
• Jouw naam en die van je werkgever
• De termijn waarvoor de betaling geldt, bijvoorbeeld 60 uur bij een parttime dienstverband over 4 weken
• De tariefgroep waarin je bent ingedeeld
• Extra vergoedingen, zoals bijvoorbeeld: reiskostenvergoeding, toeslag voor overwerk, ploegendienst of werken op rare tijden.
Tip! Bewaar het loonstrookje zorgvuldig. Je hebt een loonstrookje nodig om geld terug te krijgen van de belastingdienst, het ziekenfonds of om huursubsidie aan te vragen.

Belasting terugvragen
Heb je een bijbaan of doe je vakantiewerk? Dan kan het zijn dat je geld terugkrijgt van de Belastingdienst. Je baas houdt namelijk loonbelasting in van jouw salaris. Maar je hoeft dat niet altijd te betalen. Werk je maar een paar uur per week of een paar weken per jaar, dan krijg je vaak geld terug van de belastingdienst. Dit levert je toch al snel een paar honderd euro op.

Hoe vraag je dat geld dan terug?
Via het TJ-biljet; dit is een belastingformulier speciaal voor jongeren. Je kan het biljet aanvragen bij de Belastingtelefoon: 0800 - 0534 of downloaden bij de Belastingdienst (http://www.belastingdienst.nl). Vind je het formulier ingewikkeld en heb je vragen? Dan kun je natuurlijk de belastingdienst bellen, maar je kunt ook via de FNV Servicelijn (0900 - 3300300) gratis een formulier krijgen dat je helpt bij het invullen.

Voor belastinggeld dat je in het jaar 2005 teveel hebt betaald, kun je begin 2006 een TJ-biljet opvragen. Heb je in 1999 een bijbaan gehad en geen TJ-biljet ingevuld? Geen probleem! Ook over voorgaande jaren kun je nog belasting terugvragen. Dat kan namelijk tot drie jaar na het jaar waarin je een baantje had.

Als je het hele jaar door parttime werkt, kan je werkgever of het uitzendbureau dit doorgeven aan de belastingdienst. De belastingdienst zal dan regelen dat er minder loonbelasting op je brutoloon wordt ingehouden. Op die manier verdien je per maand (of week) dus iets meer. Dat betekent wel dat je ook minder terugkrijgt als je een TJ-biljet invult. Dat geld heb je dan namelijk al grotendeels in de loop van het jaar gehad. Vraag aan je baas hoe hij jou bij de belastingdienst heeft aangemeld.

Recht op vakantie en vakantiebijslag
Als vakantiewerker heb je ook recht op vakantie. Wie bijvoorbeeld een maand fulltime heeft gewerkt, heeft recht op een/tweederde vakantiedag. Dat is gebaseerd op het wettelijk minimum aantal vakantiedagen van twintig per jaar (per maand dus twintig/twaalfde dag). Als je geen vakantiedagen hebt gekregen, dan moet het loon over die dagen bij het einde van de vakantiebaan worden uitbetaald. Als je recht hebt op het wettelijk minimumloon, dan heb je ook recht op 8 procent vakantiebijslag over je loon.

Verzekeringen
Kinderen zijn ook verzekeringsplichtig voor de ziektekosten. Voor kinderen onder de 18 jaar moet een van de ouders daarom een zorgverzekering afsluiten. Omdat het kind geen inkomen heeft, zijn daar doorgaans geen kosten aan verbonden. Als een kind echter wel een inkomen heeft dan moet er over dat inkomen een inkomensafhankelijke bijdrage worden betaald. Kinderen onder de 18, met of zonder baan, hoeven geen nominale premie te betalen (zoals de ouders bijvoorbeeld wel verplicht zijn).
Er zijn werkgevers die de kosten voor de zorgverzekering vergoeden, dus vraag daar naar, want misschien krijg je het dan wel terug!

Ziek worden of een ongeluk krijgen
Als je ziek wordt meld je dit direct aan je werkgever (zorg dus dat je een telefoonnummer thuis hebt van je werk. Heb je een arbeidsovereenkomst dan heb je recht op 70% van je loon. De eerste 2 dagen dat je ziek bent hoeft je baas echter niet uit te betalen. Sommigen doen het wel. Dat staat in je arbeidscontract of je CAO. Als je tijdens je werk een ongeluk krijgt, dan is je werkgever aansprakelijk.

verschil bijbaantje en vakantiewerk
Voor de meeste punten maakt het niet uit of je nu vakantiewerk doet of een bijbaantje hebt. Echter wel voor:

• Kinderbijslag
• Werktijden en leeftijd

Kinderbijslag.
Bijverdienen en kinderbijslag
Krijgen je ouders voor jou kinderbijslag? Dan moet je opletten dat je niet teveel verdient, anders komt de kinderbijslag in gevaar. Hoeveel mag je bijverdienen naast de kinderbijslag? Ben je 16 jaar of ouder en krijgen je ouders kinderbijslag? Dan varieert het maximale bijverdienbedrag van 1.074,10 euro tot 1.520,62 euro netto per drie maanden. Je mag dat bedrag best in één week of één maand verdienen. Als het totaal van drie maanden maar niet boven de grens uitkomt. Tijdens de zomermaanden juni, juli en augustus mag je boven op dat kwartaalbedrag nog 1100,00 euro bijverdienen. Ga je daar overheen, dan moeten je ouders de kinderbijslag inleveren. Wil je de exacte bedragen weten? Kijk dan verder op http://www.svb.nl/internet/nl/regelingen/kinderbijslag. Hier staan de exacte regels van de Algemene Kinderbijslagwet. www.fnv.nl/baanbrekers  (uitkeringen). Hier staan de exacte regels van de Algemene Kinderbijslagwet.

Studiefinanciering.
Verdienen en studiefinanciering

Hoeveel mag je bijverdienen zonder dat je studiefinanciering in gevaar komt? In 2007 mag je bijverdienen tot € 10.630,74 netto. Wanneer je dit bedrag overschrijdt moet je je studiefinanciering stopzetten, anders krijg je een boete.

Wat telt als inkomen?

Het totaal van:

  • Netto loon
  • Inkomsten uit arbeid zonder dienstverband
  • Stagevergoeding
  • Winst uit een onderneming
  • Periodieke uitkeringen zoals bijvoorbeeld wezenpensioen
  • Inkomsten uit rente of dividend.
  • Huren, pachten en renten van schuldvorderingen
  • Het huurwaardeforfait bij bezit van een eigen woning
  • Huren van personen die bij je inwonen, indien de huur meer is dan € 3.176,46 per jaar. W

Wat niet meetelt als inkomen:

  • Ouderlijke bijdrage
  • Studiefinanciering
  • Huursubsidie
  • Alimentatie, anders dan van een ex-echtgenoot
  • Prijzen uit de loterij
  • Verhuiskostenvergoeding bij een stadsvernieuwing
  • Erfenissen
  • Uitkeringen op grond van de Algemene bijstandswet
  • Eenmalige beurs van een studiefonds
  • Koerswinsten voor particuliere beleggers
  • Kinderbijslag (voor je eigen kinderen)
  • Bestuursbeurs
  • Onkostenvergoeding bij een onderwijsbezuinigingsoperatie
  • Op aanslag terugontvangen loonbelasting of premie AOW/AWW

Uitgaven die je van je inkomen mag aftrekken:

  •  Verplichte bijdrage aan stagefondsen
  • Negatief resultaat eigen bedrijf
  • Verwervingskosten om inkomsten te verwerven zoals telefoon- of portokosten

Uitgaven die je niet van je inkomen mag aftrekken:

  • Stagekosten
  • Aanslag inkomstenbelasting
  • Verwervingskosten voor inkomsten uit arbeid

Uit: Poenboek, de financiële gids voor jongeren, 1999-2000) Meer weten over studiefinancieringskwesties? Kijk eens bij www.lsvb.nl (de Landelijke Studentenvakbond).

Wit of zwart werken
"Ik werk zwart, dat verdient lekker meer!" Dit is het grootste misverstand over zwart werken. Als je zwart werkt, lijkt het of je handje contantje meer krijgt, maar extra vergoedingen, zoals 8% vakantiegeld krijg je never nooit niet! En wat denk je dat er gebeurt als je ziek wordt? Geen 70% van je uurloon of een uitkering. Ook ben je niet verzekerd als je een ongeluk krijgt op je werk. Je hebt dus bijna geen rechten als je zwart werkt ! Het kan je zelfs geld gaan kosten als je betrapt wordt. Wil je geen risico lopen? Hou in de gaten of je na elke loonperiode een loonstrookje krijgt en kijk die goed na.

Vergeet niet dat als je wit werkt, dat je dan in veel gevallen belastinggeld kunt terugvragen. Zeker als je een bijbaantje hebt. De hoogte van het bedrag is afhankelijk van je persoonlijke situatie.

Wil je zeker weten of je wit werkt?
Doe dan de WitWerkTest:
Vraag 1: Heb je een arbeidsovereenkomst? Ja/nee
Vraag 2: Heb je een loonbelastingverklaring ingevuld? Ja/nee
Vraag 3: Ben je aangemeld bij een bedrijfsvereniging? Ja/nee
Vraag 4: Ben je aangemeld bij het ziekenfonds? Ja/nee
Vraag 5: Ontvang je regelmatig een loonstrookje? Ja/nee
Vraag 6: Krijg je uitbetaald per bank of giro? Ja/nee

Heb je alle vragen met 'ja' beantwoord, dan werk je zeker te weten 'wit'. Heb je op een of meerdere vragen 'nee' geantwoord, dan bestaat de kans dat je zwart werkt.

Waar doe je vakantiewerk?

Vakantiewerk in Nederland
Veel scholieren vinden bijvoorbeeld werk bij winkeliers in die buurt of via vrienden of familie. Je kunt er ook de advertenties in de kranten op nakijken. Het zoeken van een vakantiebaan in Nederland kun je ook uitbesteden aan INDIVIDU uitzendbureau. Dat biedt voordelen. Je wordt vooraf objectief voorgelicht over het werk en je krijgt je loon op tijd en correct uitbetaald.

Werken in het buitenland
Er bestaan in Nederland verschillende organisaties, die bemiddelen voor (vakantie-)werk in het buitenland. Informatie daarover kun je krijgen via ondermeer het JIP, bibliotheken en adressen in bijvoorbeeld de Gouden Gids. Je kunt je ook bij het arbeidsbureau laten inschrijven als werkzoekende in de Europese Unie. Veel arbeidsbureaus zijn aangesloten op een Europees bemiddelingsnetwerk. Informeer of er bij jouw arbeidsbureau een Euroconsulent aanwezig is. Informeer goed hoe je verzekerd bent als je in het buitenland gaat werken.

uitzendwerk/op-en afroepwerk
Uitzendwerk of op-en afroepwerk is natuurlijk ook gewoon werk. Bij beide soorten zijn wel enkele afwijkende regels.

uitzendwerk
Je bent in dienst bij het uitzendbureau, Zij is dus je werkgever en betaald je salaris. Je wordt echter uitgeleend aan een ander bedrijf. Eens per week ga je met je werkbriefjes naar INDIVIDU uitzendbureau. Er zijn beperkingen aan hoe lang je aan een bedrijf uitgeleend kan worden.

op- en afroepcontracten
Je werkt als je baas je nodig heeft. De ene week meer dan de andere, soms zelfs niet. Afhankelijk van je arbeidscontract en CAO heb je bepaalde rechten en plichten.

Stage
Als stagiair ben je verzekerd voor de WAO.
Krijg je ook een beloning voor je stage en dan praten we over meer dan alleen reiskosten en onkostenvergoeding?

  • dan ben je verzekerd voor de ZW, het ziekenfonds en WW en natuurlijk betaal je alle premies die iedereen moet betalen.
  • mbt WW: je bent wel verzekerd voor WW, maar bij het einde van je stage zul je meestal niet aan alle eisen voldoen om ook WW te krijgen, je bouwt wel arbeidsverleden op.